Τρίτη, 22 Μαΐου 2012

Σκεψεις πανω στο θεμα της Νεοελληνικης Γλωσσας 2

Και συνεχιζω απο την προηγουμενη μου αναρτηση την αναπτυξη του θεματος μου που χωρισα σε δυο μερη για να μην μπλεξω αφενος τα μπουτια μου στην αναλυση, αφετερου για να ειναι πιο ευκολο στην αναγνωση.

Και φυσικα το θεμα δεν ειναι πως ερμηνευται θεολογικα η τεχνη ενος πολιτισμου η αν αυτη η αναγωγη εχει καποι ιδιαιτερο νοημα. Φυσικα η τεχνη περιεχει στοιχεια των θρησκευτικων καταβολων του λαου μεσα στον οποιο αναπτυσσεται αλλα το συμπερασμα της Αρβελ στο αποσπασμα ειναι ιδιαιτερο περιεργο. Ιδιαιτερο περιεργο ειναι δε που αναπαραγονται τετοιου ειδους κειμενα στα σχολεια.

Γιατι η αναλυση της τεχνης ενος λαου αφενος ειναι"εκτος υλης" στο σχολειο του νεοελληνικου κρατους και αφετερου η κριτικη αναλυση σε ενα κειμενο γραμμενο σε επιπεδο πραγματειας ειναι δυσκολο να διαβαστει κριτικα απο ανθρωπους 18 χρονων. Και οχι επειδη οι 18αρηδες ειναι χαζοι η βλακες αλλα απλουστατα επειδη δεν διδαχθηκαν την αναλυση και αντιπαραβολη διαφορετικων πηγων και κριτικη ερμηνεια τους. Αφου το σχολειο προωθει το ενα και μοναδικο βιβλιο που περικλειει ολη την αληθεια του κοσμου, γιατι να διαβασουμε αλλες πηγες? Ας διαβαζουμε μονο απο το σχολικο βιβλιο.

Ας συμμαζεψω τις σκεψεις μου γιατι ξεφευγω. Ελεγα λοιπον οτι η αναλυση ενος δοκιμιου η μιας πραγματειας ειναι δυσκολη υποθεση. Ειναι σαν να δινεις σε εναν μαθητη λυκειου επιστημονικο αρθρο και να τον ρωτας αν το μοντελο που προτεινεται στο αρθρο εξηγει επαρκως την πραγματικοτητα. Και φυσικα πως θα σου απαντησει ο μαθητης?

Για αυτο θεωρω εξαιρετικα δολιο και υπουλο να δινονται πραγματειες για αναλυση σε μαθητες οταν στο σχολειο δεν γινονται ποτε αναλυσεις κειμενων περα απο αυτα που υπαρχουν στο σχολικο βιβλιο η εστω παρεμφερη με αυτα.

Και οι αρχαιοι ελληνες? Τελικα ποια ειναι η θεση τους στην ιστορια, φιλοσοφικα, κοινωνικα, καλλιτεχνικα, μεταφυσικα και φυσικα? Τι σταση κραταμε απεναντι στον πολιτισμο τους και πως τους ερμηνευουμε. Ειναι τελικα αυτα που μαθαινουμε μισες αληθειες, μισα ψεμματα, πολυ μυθος και λιγη αληθεια? Μαλλον ετσι ειναι οπως και για παραδειγμα οτι οι Λακεδαιμονιοι πετουσαν τα ασθενικα παιδια τους στον Καιαδα Η οτι ο μαρμαρωμενος βασιλιας θα ξεπετρωσει και θα παρουμε την πολη και την αγια σοφια. Τρεχα γυρευε που οταν μπλεκουμε ιστορια με μυθους.

Και το θεμα ειναι οτι ειδικα στην ιστορια οι αυθεντιες πανε και ερχονται. Στην ιστορια πρεπει να εχουμε περισσοτερες αυθεντιες απο οτι εχουμε ιστορικους. Και ο καθενας λεει οτι του κατεβει στο κεφαλι ακομα και για μια εποχη που απεχει απο εμας 2000 χρονια και βαλε. Οχι τοσο στο τι εγινε αλλα στο ποιοι ηταν αυτοι που το εκαναν.

Και αν κρινεις τους αρχαιους απο ηθικης αποψεως, δεν γινεται να σου ξεφυγει το γεγονος οτι ειχαν συνηθειες που ειναι απαραδεκτες στην σημερινη εποχη. Θυσιες, δουλεια, σχεσεις μεταξυ ανθρωπων του ιδιου φυλου κλπ. Και μονο αυτη η διαπιστωση θα πρεπει να σε κανει να πονηρευτεις γιατι πρεπει ο ιστορικος να κρινει ηθικοπλαστικα με βαση τις ηθικες αξιες της εποχης του.

Και καταληγουμε στο τελος να χαρακτηριζουμε τον Πλατωνα προδρομο του χριστιανισμου. Και προαγγελο της χριστιανικης ηθικης. Η να ερμηνευουμε την Αντιγονη του Σοφοκλη κλαιγοντας για την ατυχη κορη που προσπαθουσε ματαια να αντιπαραταξει την ηθικη ταξη απεναντι στην εννομη ταξη. Φυσικα ξεφευγει απο το μυαλο καθε φιλολογου οτι ο Κρεοντας τελικα ισως να μην ηταν τελικα τοσο κακος και οτι ισως ο Σοφοκλης δεν ηταν τοσο ρηχος για να γραψει ενα απλο μελο-δραμα. Ισως τους ξεφευγει το γεγονος οτι ο ποιητης ισως ηθελε να δειξει και να αναδειξει την παλη αναμεσα στην ηθικη ταξη και τον νομο που καποιες φορες δεν ταυτιζονται και τοσο πολλες φορες συνανταμε στην ζωη μας. Το ηθικο δικιο και η υποταγη στους νομους μιας πολιτειας. Γιατι αν ο καθενας αναζητουσε το ηθικο του δικιο και εκανε οτι καταλαβαινε αυτος, χωρις καμια αναφορα στους νομους τοτε θα ζουσαμε οχι σε κοινωνια αλλα σε ζουγκλα.

Και φυσικα δεν λεω οτι αυτη η ερμηνεια του εργου του Σοφοκλη  ειναι η σωστη (ερμηνεια που πρωτη φορα διαβασα σε καποιο εργο του Λιαντινη να αναφερω) αλλα το ολο γεγονος δειχνει ποσο μονοπλευροι ειμαστε στην ερμηνεια της τεχνης.

Και φυσικα οι φιλολογοι ειναι οι πιο φριχτοι απο ολους γιατι δεχονται αυτα που λενε τα σχολικα βιβλια και αυτα που εμαθαν απο αλλους ανεπαρκεις δασκαλους στα πανεπιστημια ακριτα. Ο, τι ακουν πιστευουν κιολας.

Φυσικα δεν ξερω ποσοι φιλολογοι εγραψαν κατι πρωτοτυπο και αξιο μνειας οταν αποφοιτησαν απο το πανεπιστημιο. Οι περισσοτεροι το μονο που παραγουν ειναι φωνες στις σχολικες αιθουσες και το θρυλικο και πλεον καπως κλισε "Ω κοινον αυταδελφον Ισμηνης καρα"  και καρα του χειρονακτη που τα σερνουν βοδια.

Και λες δεν γινεται να υπαρχει τετοια τυφλωση στον κοσμο. Δεν γινεται ολα να ερμηνευονται τοσο μονοπλευρα και οι εξεταστες απο πανω με το τσεκουρι ετοιμοι να παρουν κεφαλια.

Βασικα προς τι οι ηθικοπλαστες και οι ηθικολογοι στο σχολειο? Η παιδεια δεν χρειαζεται ηθικες της εκκλησιας για να προχωρησει. Τα βλεπουμε ολα και τα κρινουμε με βαση την δικη μας εποχη, τα δικας μας ηθη και εθιμα, την δικη μας κουλτουρα παραγνωριζοντας την κουλτουρα αλλων λαων, συγχρονων οι αρχαιων. Και ετσι δεν μπορουμε να δουμε περα απο την μυτη μας. Θελουμε να λυγισουμε ολον τον κοσμο και ολες τις ιστορικες εποχες κατω απο την δικη μας ηθικοπλαστικη ματια, κατω απο την δικη μας περιορισμενη κατα αναγκη (εφοσον ειναι εκ των πραγματων περιορισμενη στον χωρο και στον χρονο) οπτικη γωνια απορριπτοντας καθε αλλη ερμηνεια.

Πως αλλιως να εξηγησεις εν τελει οτι στο σχολειο, οι μονες πηγες για την κατανοηση των ιστορικων φαινομενων ειναι απο ελληνες (μιλαω για την ελλαδα)? Που ειναι οι ξενοι ακαδημαικοι και οι πραγματειες τους πανω σε αυτα τα θεματα, οι δικες τους αποψεις πανω στα θεματα? Γιατι παντα εμμενουμε σε Παπανουτσο, Αρβελερ και αλλους ακαδημαικους τελικα? Ας βαλουν ενα αποσπασμα απο καποιον ξενο ακαδημαικο μια φορα, μια αποψη διαφορετικη και ισως ριζοσπαστικη. Τροφη για σκεψη και προβληματισμο. Τα εν οικω μας τα ξερουμε. Ας ακουσουμε και καμια αλλη αποψη για την ελληνικη ιστορια. Δεν βαρεθηκαμε να την ερμηνευουμε μονοι μας, απομονωμενοι απο ολους τους αλλους και την συνθεση των αποψεων για την ευρεση της ιστορικης αληθειας εν τελει?

8 σχόλια:

ασωτος γιος είπε...

εχεις πολυ δικιο σαυτα που γραφεις, αλλα παλι ξερεις οτι στην ελλαδα ζεις, στην ελλαδα οποια αλλη γνωμη ξενου αντιμετωπιζεται με χαμογελο και τη φραση "ελα μωρε " τι ξερει αυτος απο την χωρα μας

Ginny είπε...
Αυτό το σχόλιο αφαιρέθηκε από τον συντάκτη.
Ginny είπε...

Καλημέρα!
Όποιος δεν έδωσε χθες εξετάσεις να μη μιλά παρακαλώ! Σουτ!
(και για να μη λες ότι δε διάβασα το υπολοιπο! :P )
Εγώ πιστεύω ότι, αν και πολλοί άλλοι λαοί επηρέασαν και επηρεάζουν τη σύγχρονη και την εκάστοτε κοινωνία, κανείς δεν μπορέι να αρνηθεί ότι, όχι μόνο σε επίπεδα σκέψεις και νοοτροπίας, αλλά και στην εξέλιξη του πολιτισμού είναι η αρχαία ελληνική μας παράδοση που έχτισε τα θεμέλια και ευθύνεται για όλα τα παραπάνω! Στην τελική, βρισκόμαστε στην Ελλάδα και δίνουμε εξετάσεις για να εισαχθούμε στο ΕΛΛΗΝΙΚΟ πανεπιστήμιο, όποτε μου φαίνεται απολύτως λογικό να χρησιμοποιύνται κείμενα Ελλήνων συγγραφέων!
Φιλάκια!

Nasia είπε...

σημερα ,αυτο που γινεται στα δικα μας σχολεια καθε άλλο παρά παιδεία μπορει να ονομασθεί. Οι παιδευόμενοι ''παιδεύονται '' ν'αποστηθίζουν γνώσεις αποσματικές,τυποποιημένες,νεκρές,μουμιοποιημένες,αφήνοντας σε πλήρη αδράνεια την κρίση,την πρωτοβουλία τη φαντασία,συνηθίζοντας έτσι να ειναι πειθήνιοι σε όλα τα ''άνωθεν''κελευσματα.Δημιουργει''σοφούς ηλίθιους'',που ξερουν με τι να σκέπτονται και οχι π ώ ς να σκεπτονται.Το εκπαιδευτικο συστημα ,που ειναι υπεράνω κριτικής απο τους ανυποψίαστους μαθητες,τους μεταβαλλει απο ευγενείς σε μηχανικούς εγκεφάλους ,απο νοήμονες σε μνήμονες, σε ''κολοκυθοποιημένα''όντα με 2 πόδια...δηλαδή δε σκέπτονται.

Μαρία Νι είπε...

Όταν έδινα εγώ πανελλαδικές, και ενώ είχαμε εντρυφήσει στον Παπανούτσο που λες και συ, μας πέταξαν ένα κείμενο του Τσόμσκι για την ομαδικότητα που μας έστειλε αδιάβαστους...και ήταν πολύ μεγάλη υπόθεση για τότε και ίσως η τελευταία φορά που έγινε κάτι διαφορετικό. Την ίδια χρονιά που μπήκα στο τει μπήκαν και παιδιά από τελ με εξετάσεις παρωδία τύπου 1+1=2... το αντίστοιχο θέμα στην έκθεση που έγραψαν ήταν ο επαγγελματικός προσανατολισμός(τόσο μπανάλ και δύσκολο...). Το διαφορετικό επίπεδο βέβαια των φοιτητών φάνηκε αργότερα.
Είναι πολύ δύσκολο λοιπόν να απαγκιστρωθούμε από μια εκπαίδευση με παντελής έλλειψη τόλμης και φαντασίας, γαντζωμένη στο παραμύθι του ελληνοχριστιανισμού(μισώ αυτή την λέξη). Τόσο δύσκολο έως ακατόρθωτο.
Βέβαια και ελλιπής παιδεία δεν πρέπει να μας καθιστά αναμάρτητους, γιατί η γνώση και η μόρφωση πρέπει είναι χρέος και καθήκον προσωπικό του καθενός, χωρίς απαραίτητα να συνοδεύετε από ένα χαρτί.
Το ότι πχ ο Ασιμος ήταν ένας φιλόσοφος του δρόμου δεν τον κάνει λιγότερο άξιο από την Γλύκατζη της Ακαδημίας.
Ένα μάθημα ζωής που έμαθα πάντως είναι ότι η ζωή μαθαίνεται στο δρόμο και όχι στα θρανία. Περήφανοι πρέπει να είναι οι γονείς για τα παιδιά που κέρδισαν την γνώση και όχι για αυτά που την έμαθαν.

Μαρία Νι είπε...

το θέμα της έκθεσης ήταν αυτό:"Δεν υπάρχει πια καμιά κοινωνική αναγκαιότητα να μεταχειρίζονται ( κάποιοι ) τα ανθρώπινα όντα ως μηχανικά στοιχεία στην παραγωγική διαδικασία. Αυτό μπορούμε να το υπερβούμε με μια κοινωνία ελευθερίας και ελεύθερης επικοινωνίας, στην οποία η δημιουργική παρόρμηση, που εγώ θεωρώ εγγενή στην ανθρώπινη φύση, θα μπορεί αληθινά να πραγματώσει τον εαυτό της με όποιον τρόπο θελήσει" (Απόσπασμα συζήτησης του Νόαμ Τσόμσκυ με τον Μισέλ Φουκώ).
Ο Τσόμσκυ πιστεύει ότι ο άνθρωπος χρησιμοποιείται στην παραγωγική διαδικασία ως μηχανικό στοιχείο. Συμφωνείτε με την άποψη αυτή; Γιατί νομίζετε ότι ο Τσόμσκυ προβάλλει με ιδιαίτερη έμφαση την αξία της ανθρώπινης δημιουργικότητας σε μια κοινωνία ελευθερίας;
όχι για την ομαδικότητα που έγραψα...μπαρντόν.

.christina είπε...

Για να συνεχίσω και εγώ το σχόλιο της πρώτης σου ανάρτησης, πολλά είδη κειμένων δεν απαντώνται στα περισσότερα σχολεία και οι καθηγητές μένουν μονάχα στο σχολικό εγχειρίδιο, όμως τελευταία γίνονται προσπάθειες να διαμορφώσουν τις εξετάσεις για να κριθεί η κριτική ικανότητα των μαθητών, όπως θα είναι και στο πανεπιστήμιο και να μην μένουν στη στείρα γνώση των σχολικών εγχειριδίων αλλά να βλέπουν και άλλες πηγές.
Το κείμενο της Αρβελερ δεν ζητήθηκαν να το αναλύσουν -νομίζω. Απλά να κάνουν περίληψη. Δύσκολη μεν, από τις πιο δύσκολες, όμως δεν δικαιολογεί τίποτα το ότι είναι 18αρηδες. Επίσης διαφωνώ στο σημείο που λες ότι δεν δίνονται άλλες πηγές σε όλα τα σχολεία. Έχω την τύχη να πηγαίνω σε σχολείο που δεν αγγίζουμε το σχολικό βιβλίο και αναλύουμε άρθρα και κείμενα που μας δίνει ο καθηγητής, και ξέρω και άλλα σχολεία -ιδιωτικά και μη στα οποία το κάνουν. Σπάνιο δε λέω, υπάρχει όμως.
Η αρχαιότητα και οι αρχαίοι θεοί δεν είναι κατά βάση μύθοι; Άρα εάν θέλουμε να αναλύσουμε την τέχνη τότε, είναι απαραίτητο να μιλήσουμε για τους μύθους των τότε χρόνων, γιατί από αυτούς έκριναν τι θα ζωγράφιζαν ή τι θα σχημάτιζαν στον πηλό οι αρχαίοι.
Τώρα όσον αφορά την Αντιγόνη, επειδή την κάναμε φέτος και μιλήσαμε αρκετά, είναι η πρώτη αναφορά που φαίνεται στη φράση της 'οὔτοι συνέχθειν, ἀλλὰ συμφιλεῖν ἔφυν' που είναι κάτι σαν η πρώτη αναφορά στην χριστιανική ηθική που μιλάει για αγάπη και καταρρίπτει το οφθαλμόν αντί οφθαλμού. Και αν εμβαθύνουμε λίγο περισσότερο θα καταλάβουμε πως μιλάει για τόσα άλλα θέματα που όμως στα περισσότερα σχολεία τέτοια ανάλυση δεν γίνεται, παρά μόνο στα πανεπιστήμια. (πχ ο ρόλος της γυναίκας που αντιπαραβάλει αυτόν του άντρα -ο άντρας είναι σκληρός ενώ η γυναίκα είναι αυτή που πονάει και εν τέλει φροντίζει για την ηθική αποκατάσταση -ταφή αδερφού Αντιγόνης)
Νομίζω πως είσαι αρκετά απόλυτος για τη διδασκαλία των φιλολόγων, που στο κάτω κάτω κάτι παραπάνω έχουν σπουδάσει και αυτοί που βλέπουν αυτό που επαγγέλλονται ως λειτούργημα και όχι ως επάγγελμα, έχουν τη στοιχειώδη ευαισθησία να μην δέχονται άκριτα πληροφορίες και να τις διασταυρώνουν αλλά να εκμαιεύουν και δικά τους συμπεράσματα.
Η ηθική αλλάζει ανά την εποχή. Και σίγουρα η ηθική σήμερα διαφέρει κατά πολύ με τους αρχαίους (πχ παιδοφιλία) Αυτό όμως δεν σημαίνει πως δεν ταυτίζεται σε αρκετά θέματα.
Πάντως διαφωνώ στο σημείο που λες πως οι πηγές είναι μονάχα ελληνικές. Στο Πανεπιστήμιο κατά βάσει για να γράψει κάποιος μια ολοκληρωμένη εργασία πρέπει να συμβουλευτεί πηγές ξένων συγγραφέων. Όμως δεν θα έπρεπε να απαξιώνουμε ούτε την Αρβελερ ούτε τον Παπανούτσο. Στο κάτω κάτω είναι από τους λίγους Έλληνες που έχουν κάνει κάτι αξιοσέβαστο και έχουν εντρυφήσει αρκετά. Μπορούν και μιλάνε γιατί έχουν αποδείξει πως ξέρουν να μιλήσουν. Η Αρβελερ αν δεν κανω λάθος έχει έδρα σε Πανεπιστήμιο της Σορβόνης και κυρίως μιλά και δρα στη Γαλλία. Βλέπεις, μπορεί να έχουμε εξαίρετους Έλληνες πανεπιστημιακούς, όμως και αυτούς τους διώχνουμε. Εμένα αυτό με ενοχλεί περισσότερο.
Και άσε με να διαφωνήσω και στο ότι ξέρουμε τα εν οίκω μας. Πίστεψέ με, η πλειοψηφία δεν θα είχε ιδέα ποια είναι η Αρβελέρ, και ακόμη και για τον Παπανούτσο θα ξέρανε απλά πως είναι ένας τύπος που γράφει δοκίμια . Ούτε ποιος είναι ούτε τι έχει κάνει. Αυτό θα έπρεπε να μας προβληματίζει περισσότερο, γιατί για να θέλουμε και ξένες πηγές θα πρέπει πρώτα να έχουμε κατανοήσει τις ελληνικές. Αν δεν μπορούμε να κρίνουμε τα εν οίκω, πόσο εύκολο πιστεύεις είναι να κρίνουμε και πηγές ξένων; Που εκεί μπαίνει και το υποκειμενικό στοιχείο, γιατί άλλα θα διαβάσεις πχ από μια ανατολική χώρα, άλλα από μια δυτική, άλλα από κάποιον φιλέλληνα πανεπιστημιακό, άλλα από κάποιον που δεν είναι και τόσο λάτρης της Ελλάδας. Προσωπικά πιστεύω πως οι Πανελλαδικές τουλάχιστον δεν είναι χώρος υποκειμενισμού. Έχουν χρόνο τα παιδιά να δουν πολύπλευρες απόψεις στα Πανεπιστήμια. Στις Πανελλαδικές πρέπει τα θέματα να είναι σαφή και ξεκάθαρα και να μην επιδέχονται πολύπλευρες αναλύσεις γιατί γίνονται μπερδέματα.
Ελπίζω να μην σε κούρασα με την πολυλογία μου.
Αυτά λοιπόν!
:)

.christina είπε...

Σου αφήνω και αυτό...
http://www.youtube.com/watch?v=SACcmTFsfq4